Việc phát triển mô hình tiêu dùng số gắn với truy xuất nguồn gốc được kỳ vọng tạo dựng môi trường mua sắm trực tuyến minh bạch, nâng cao niềm tin của người tiêu dùng và thúc đẩy thương mại điện tử phát triển bền vững.

UBND TP Hà Nội vừa ban hành Đề án "Thí điểm mô hình tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử thành phố Hà Nội", hướng tới xây dựng môi trường mua sắm trực tuyến minh bạch, an toàn, có truy xuất nguồn gốc và tăng cường bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Theo Quyết định số 3732/QĐ-UBND ngày 27/7/2026 do Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu ký ban hành, đề án đặt mục tiêu xây dựng và vận hành thí điểm mô hình tiêu dùng số, bảo trợ thương mại điện tử (TMĐT) do chính quyền thành phố dẫn dắt. Mô hình không chỉ góp phần hình thành môi trường mua sắm số minh bạch, an toàn mà còn tạo nguồn dữ liệu tin cậy phục vụ công tác quản lý, điều hành, dự báo và cảnh báo rủi ro trên thị trường.

Theo đề án, thành phố sẽ xây dựng môi trường mua sắm trực tuyến có cơ chế hỗ trợ và bảo vệ người tiêu dùng, đồng thời thúc đẩy công khai thông tin về hàng hóa, nguồn gốc xuất xứ và các chủ thể kinh doanh. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch của thị trường thương mại điện tử, tạo niềm tin cho người tiêu dùng trong bối cảnh mua sắm trực tuyến ngày càng phát triển.

Đến năm 2028, Hà Nội phấn đấu có 500 doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các chủ thể tham gia mô hình; khoảng 1.000 sản phẩm được công khai trên gian hàng số hoặc các chuyên mục liên kết. Đáng chú ý, tối thiểu 80% sản phẩm tham gia phải được gắn mã định danh hoặc có thông tin truy xuất nguồn gốc.

Bên cạnh đó, thành phố đặt mục tiêu 100% chủ thể tham gia được hướng dẫn công khai đầy đủ các thông tin bắt buộc theo quy định; 90% phản ánh, khiếu nại của người tiêu dùng được phân loại và chuyển xử lý đúng thời hạn; 70% vụ việc được phản hồi trong thời gian đã công bố.

Hà Nội phát triển mô hình tiêu dùng số gắn với truy xuất nguồn gốc hàng hóa

Một trong những nội dung nổi bật của đề án là xây dựng "Gian hàng số Thủ đô" – nơi công khai danh sách doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các sản phẩm đáp ứng tiêu chí do thành phố quy định. Thông qua nền tảng này, người tiêu dùng có thể dễ dàng tra cứu nguồn gốc hàng hóa, kênh bán hàng chính thức, chính sách đổi trả cũng như gửi phản ánh, kiến nghị khi phát sinh tranh chấp trong quá trình giao dịch.

Để nâng cao hiệu quả quản lý, hệ thống sẽ được kết nối với Cổng thông tin điện tử thành phố, ứng dụng iHanoi và các kênh tiếp nhận phản ánh hiện có. Trong thời gian tới, thành phố sẽ từng bước liên thông với các sàn thương mại điện tử, nền tảng mạng xã hội, đơn vị giao hàng, thanh toán điện tử và hệ thống truy xuất nguồn gốc. Việc kết nối dữ liệu được yêu cầu bảo đảm nguyên tắc không trùng lặp, không độc quyền và tuân thủ nghiêm các quy định về bảo vệ dữ liệu.

Đề án cũng xác định rõ cơ chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý, gồm Sở Công Thương, Sở Khoa học và Công nghệ, cơ quan Thuế, Chi cục Hải quan khu vực I, Công an thành phố, UBND các xã, phường cùng các doanh nghiệp cung cấp nền tảng số nhằm thống nhất quy trình quản lý hoạt động thương mại điện tử.

Việc triển khai mô hình tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch của thị trường, thúc đẩy ứng dụng truy xuất nguồn gốc, tăng cường bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và hỗ trợ doanh nghiệp kinh doanh lành mạnh. Đồng thời, đây cũng là nền tảng quan trọng để xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử hiện đại, an toàn và phát triển bền vững, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số và yêu cầu nâng cao chất lượng hàng hóa trong giai đoạn mới.