Vụ 300 tấn thịt bẩn bị đưa ra thị trường trong đó có một phần vào bếp ăn trường học, chuyên gia đề nghị cần tăng vai trò giám sát để đảm bảo an toàn bữa ăn bán trú.

Tăng cường kiểm tra độc lập, lấy mẫu ngẫu nhiên

Vụ việc hàng trăm tấn thịt không đảm bảo chất lượng bị phát hiện trong đó một phần vào bếp ăn trường học tại Hà Nội mới đây, đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về lỗ hổng trong kiểm soát an toàn thực phẩm. Dù các đơn vị cung ứng khẳng định tuân thủ đầy đủ quy trình kiểm tra từ hồ sơ, kiểm dịch đến đánh giá cảm quan, thực tế cho thấy những biện pháp này vẫn chưa đủ để ngăn chặn rủi ro. Trước thực trạng đó, nhiều chuyên gia cho rằng cần có cơ chế giám sát chặt chẽ hơn, không chỉ từ phía cơ quan chức năng mà còn từ nhà trường và phụ huynh, nhằm bảo vệ sức khỏe học sinh một cách hiệu quả.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, bà Lê Thị Loan, nguyên Phó trưởng khoa Giáo dục (Học viện Quản lý Giáo dục) cho rằng, để ngăn chặn thực phẩm bẩn xâm nhập vào trường học, cần thay đổi cách tiếp cận trong kiểm soát nguồn cung. Theo đó, nhà trường và đơn vị cung ứng không thể chỉ dựa vào hồ sơ giấy tờ hay các cam kết chất lượng, mà cần tăng cường các hình thức kiểm tra độc lập, lấy mẫu ngẫu nhiên nhằm phát hiện sớm các rủi ro tiềm ẩn.

Bà Loan cũng chỉ ra rằng, một trong những khó khăn lớn hiện nay là đặc thù của thực phẩm tươi sống thường được tiêu thụ ngay trong ngày. Điều này khiến công tác kiểm tra chủ yếu dựa vào cảm quan như quan sát màu sắc, mùi, độ tươi bằng mắt thường. Tuy nhiên, phương pháp này chỉ giúp nhận diện những dấu hiệu hư hỏng bên ngoài, trong khi nhiều loại thực phẩm nhiễm bệnh hoặc không đảm bảo an toàn lại không có biểu hiện rõ ràng, rất khó phát hiện.

Chuyên gia cho rằng cần bổ sung các các biện pháp kiểm nghiệm chuyên sâu để kịp thời phát hiện thực phẩm chưa đạt chất lượng.

"Theo tôi cần bổ sung các biện pháp kiểm nghiệm chuyên sâu, đồng thời siết chặt quy trình giám sát từ khâu cung ứng đến chế biến. Chỉ khi có sự kiểm soát chặt chẽ, đa tầng và minh bạch, nguy cơ thực phẩm kém chất lượng xâm nhập vào bữa ăn học đường mới có thể được hạn chế một cách hiệu quả", bà Loan nói.

Đồng tình với quan điểm trên, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ sinh học và thực phẩm, Đại học Bách Khoa Hà Nội cho rằng, để “chặn” thực phẩm bẩn vào trường học, bên cạnh sự vào cuộc của cơ quan quản lý và nhà trường, vai trò giám sát của phụ huynh học sinh cũng rất quan trọng.

Việc xây dựng cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, phụ huynh, đơn vị cung cấp thực phẩm là yếu tố then chốt để đảm bảo chất lượng bữa ăn học đường. Các trường học cần lựa chọn nhà cung cấp uy tín, có chứng nhận an toàn và nguồn gốc rõ ràng, đồng thời thường xuyên tổ chức kiểm tra định kỳ và đột xuất. 

Ngoài ra, việc ứng dụng công nghệ như công khai hình ảnh bếp ăn, quy trình chế biến hoặc cập nhật thực đơn qua các nền tảng trực tuyến, sẽ giúp phụ huynh dễ dàng theo dõi hơn. Công tác tuyên truyền, giáo dục về an toàn thực phẩm cho học sinh cũng cần được đẩy mạnh, giúp các em hình thành thói quen ăn uống lành mạnh và biết tự bảo vệ sức khỏe của mình.

"Về lâu dài, việc hoàn thiện hành lang pháp lý được xem là giải pháp mang tính nền tảng nhằm kiểm soát chặt chẽ an toàn thực phẩm trong trường học. Cần rà soát, bổ sung và cụ thể hóa các quy định pháp luật theo hướng rõ trách nhiệm, dễ thực hiện và thuận lợi cho kiểm soát.

Song song với đó, việc tăng cường chế tài xử lý đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao tính răn đe. Các hành vi vi phạm cần bị xử lý nghiêm khắc hơn, không chỉ dừng lại ở mức phạt hành chính mà có thể áp dụng các biện pháp mạnh như đình chỉ hoạt động, thu hồi giấy phép hoặc xử lý hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng. Khi khung pháp lý được hoàn thiện và chế tài đủ mạnh, các đơn vị cung ứng sẽ buộc phải tuân thủ quy định, góp phần đảm bảo an toàn bữa ăn học đường một cách bền vững", PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh nói.

Hà Nội yêu cầu các trường báo cáo gấp

Trong bối cảnh phụ huynh "đứng ngồi không yên" sau khi Giám đốc Công ty Cường Phát bị khởi tố liên quan đến đường dây tiêu thụ hơn 300 tấn thịt lợn bệnh, một trong số đó bị đưa vào bếp ăn trường học, chiều 2/4, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội yêu cầu các địa phương, nhà trường trên địa bàn báo cáo nhanh về an toàn thực phẩm để đơn vị tổng hợp để báo cáo lãnh đạo thành phố.

“Thời gian tới, thành phố cũng sẽ xây dựng đề án về suất ăn bán trú, trong đó xác định rõ trách nhiệm của các bên liên quan trong việc bảo đảm an toàn thực phẩm”, ông Nguyễn Văn Hiền, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội nói.

Trước đó, ngày 31/3, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội ban hành hướng dẫn, yêu cầu các trường chỉ được tiếp tục ký kết, sử dụng dịch vụ nếu nhà cung cấp đáp ứng đầy đủ quy định.

Sở đề nghị các địa phương đảm bảo an toàn của bữa ăn bán trú, kiểm tra và xác minh nhà cung cấp, nguồn gốc của nguyên liệu; chủ động cảnh báo nguy cơ, điều tra và xử lý nếu xảy ra sự cố an toàn thực phẩm. 
 

Nguồn: Báo Công thương

Link gốc: https://congthuong.vn/sau-vu-300-tan-thit-ban-lam-gi-de-kiem-soat-an-toan-bua-an-ban-tru-450039.html