Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia Bộ Công thương: Nâng cao hiệu lực quản lý cạnh tranh và bảo vệ người tiêu dùng trong kỷ nguyên số

Năm 2025, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia tiếp tục khẳng định vai trò nòng cốt trong tham mưu, xây dựng thể chế cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, góp phần hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cho nền kinh tế thị trường hiện đại, tạo đà đột phá cho năm 2026.

Chiều ngày 05/01/2026, tại trụ sở Bộ Công Thương, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026. Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân tham dự và phát biểu chỉ đạo. Cùng tham dự có lãnh đạo các đơn vị trực thuộc Bộ, như Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Báo Công Thương, Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam (VICOPRO); Cơ quan điều tra vụ việc cạnh tranh, cùng toàn thể công chức, viên chức và người lao động của Ủy ban.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân dự Hội nghị tổng kết công tác năm 2025 và triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia

Tham mưu chiến lược và hoàn thiện thể chế cạnh tranh hiện đại

Trong năm 2025, Ủy ban đã chủ động tham mưu xây dựng và triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, đẩy mạnh thực thi Luật Cạnh tranh để đảm bảo môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch. Ủy ban cũng đã tham mưu ban hành Kết luận số 207-KL/TW của Ban Bí thư (ngày 10/11/2025), thống nhất nhận thức và hành động trong công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Thực hiện chủ trương phân cấp, phân quyền, Ủy ban đã đề xuất phân định rõ ràng hơn 50% nhiệm vụ và thủ tục hành chính, nâng cao hiệu lực quản lý tại địa phương.

Ủy ban đã tham mưu ban hành Quyết định số 04/2025/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Thông tư số 42/2025/TT-BCT của Bộ Công Thương, tạo hành lang pháp lý cho thực thi cạnh tranh và kiểm soát hợp đồng theo mẫu. Các dự thảo Nghị định sửa đổi về xử phạt vi phạm hành chính và quản lý kinh doanh đa cấp hoàn thành đúng tiến độ, củng cố kỷ cương thị trường trong bối cảnh hội nhập.

Quyết liệt thực thi pháp luật cạnh tranh và bảo vệ người tiêu dùng

Ủy ban đã tiếp nhận và đánh giá 231 giao dịch tập trung kinh tế trong các lĩnh vực trọng yếu (công nghiệp, y tế, năng lượng, viễn thông, logistics, bất động sản, dịch vụ), ảnh hưởng trực tiếp đến cấu trúc thị trường và quyền lợi doanh nghiệp nhỏ lẫn người tiêu dùng.

Trong công tác xác minh vi phạm, Ủy ban đã tiếp nhận 63 vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật cạnh tranh, bao gồm các hành vi hạn chế cạnh tranh, vi phạm quy định tập trung kinh tế và cạnh tranh không lành mạnh. Từ đó, đơn vị đã tiến hành điều tra nhiều vụ việc cụ thể trong lĩnh vực bưu chính và chăn nuôi theo đúng trình tự pháp lý. Kết quả, Ủy ban đã ban hành 11 quyết định xử phạt hành vi cạnh tranh không lành mạnh với tổng số tiền 2,2 tỷ đồng, tập trung vào các lĩnh vực nhạy cảm, như: bưu chính, bảo hiểm, dược phẩm và kinh doanh vàng. Những quyết định này không chỉ xử lý vi phạm mà còn mang tính răn đe, nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của các chủ thể thị trường.

Phó Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia Nguyễn Quỳnh Anh báo cáo tổng kết công tác năm 2025 và phương hướng, nhiệm vụ năm 2026 của Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia

Công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng được thực hiện thực chất thông qua hệ thống tiếp nhận thông tin hiện đại. Năm 2025, Tổng đài 1800 6838 đã tiếp nhận hơn 14.000 cuộc gọi, gần 900 đơn thư phản ánh. Qua kiểm tra chuyên ngành, cơ quan chức năng đã xử phạt 17 tổ chức, cá nhân với tổng số tiền 3,5 tỷ đồng, đồng thời chuyển một vụ việc sang cơ quan công an để xử lý hình sự. Đặc biệt, việc giám sát và công bố công khai 19 chương trình thu hồi sản phẩm khuyết tật đã giúp người dân chủ động phòng tránh rủi ro.

Đối với lĩnh vực kinh doanh theo phương thức đa cấp, Ủy ban đã triển khai quản lý chặt chẽ từ Trung ương đến địa phương. Trong năm, đơn vị đã xử lý hơn 140 hồ sơ thủ tục hành chính và xử phạt 6 doanh nghiệp với số tiền 1,31 tỷ đồng. Trước tình trạng đa cấp biến tướng, Ủy ban đã phối hợp xác minh 31 mô hình hoạt động và chuyển 9 vụ việc có dấu hiệu tội phạm sang cơ quan công an để điều tra làm rõ.

Tham luận của đại diện Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam

Tại Hội nghị, đại diện Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam (VICOPRO) đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ từ Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia – mức độ hỗ trợ hiệu quả nhất trong năm 2025. Sự phối hợp thể hiện qua đào tạo nâng cao năng lực cán bộ Hội, tổ chức sự kiện hưởng ứng Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam (Lễ phát động tại Hải Phòng), các tọa đàm về tiêu dùng xanh – bền vững, tư vấn phản biện chính sách, hợp tác quốc tế (với Australia, Anh, Lào) và nghiên cứu đề xuất giao nhiệm vụ cho Hội theo quy định của pháp luật.

Ông. Bùi Thanh Thủy – Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký VICOPRO

Đặc biệt, VICOPRO nhấn mạnh các hoạt động bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, một trọng tâm quan trọng trong sứ mệnh của Hội. Năm 2025, Hội đã tổ chức Lễ phát động hưởng ứng các hoạt động phòng, chống tác hại của thuốc lá vì sức khỏe người tiêu dùng, phối hợp tuần lễ Quốc gia không thuốc lá tại Bến Tre, đẩy mạnh tuyên truyền Luật Phòng, chống tác hại thuốc lá hướng tới môi trường không khói thuốc. Bên cạnh đó, Hội tiếp tục các chiến dịch nâng cao nhận thức về an toàn thực phẩm, tư vấn cho người tiêu dùng về sử dụng thực phẩm an toàn, phối hợp với các tổ chức quốc tế như GIZ (CHLB Đức) tổ chức hội thảo nâng cao kiến thức an toàn thực phẩm. Hội cũng lên tiếng mạnh mẽ chống quảng cáo sai sự thật về thực phẩm chức năng trên mạng xã hội, cảnh báo các tuyên bố "chữa bách bệnh" hoặc "thần kỳ" gây thiệt hại sức khỏe và tài chính cho người tiêu dùng.

Tuy nhiên, hệ thống Hội cũng đã gặp khó khăn do sáp nhập địa giới hành chính (tổ chức chưa ổn định, kinh phí bị ảnh hưởng), cơ sở vật chất, chưa thực hiện cơ chế hỗ trợ kinh phí cho hội "đặc thù" theo Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023. Một số hội địa phương hoạt động cầm chừng hoặc giải thể.

Phương hướng 2026: Tiếp tục phối hợp tuyên truyền, tập huấn nâng cao năng lực giải quyết khiếu nại người tiêu dùng dễ bị tổn thương; chủ động tư vấn phản biện; thành lập Trung tâm hòa giải tại Trung ương Hội; tìm kiếm dự án quốc tế qua Ủy ban. Đặc biệt, tăng cường các chiến dịch bảo vệ sức khỏe như phòng chống thuốc lá, an toàn thực phẩm và chống quảng cáo lừa dối thực phẩm chức năng.

Đề xuất: Ủy ban tham mưu lãnh đạo Bộ chỉ đạo Sở Công Thương địa phương rà soát, củng cố tổ chức Hội (đặc biệt cấp xã/phường); giao nhiệm vụ và hỗ trợ kinh phí, cơ sở vật chất theo Chỉ thị 30-CT/TW, Kết luận 207-KL/TW, Nghị quyết 82/NQ-CP và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; tăng cường tập huấn nghiệp vụ cho VICOPRO và các Hội địa phương.

Phát biểu chỉ đạo của Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân

Thứ trưởng ghi nhận, biểu dương thành tựu năm 2025, đặc biệt tham mưu thể chế, thực thi cạnh tranh, bảo vệ người tiêu dùng và xử lý kinh doanh đa cấp. Ông đánh giá cao sự đoàn kết, kỷ cương và năng lực chuyên môn của đội ngũ, đồng thời nhấn mạnh sự phối hợp hiệu quả với các tổ chức xã hội như VICOPRO.

Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân ghi nhận và biểu dương những thành tựu Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã đạt được trong năm 2025

Về nhiệm vụ 2026, Thứ trưởng nhấn mạnh 6 nhiệm vụ trọng tâm:

Một là: Hoàn thành chất lượng dự án sửa đổi Luật Cạnh tranh và Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng; rà soát hoàn thiện quy định liên quan.

Hai là: Đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 30, Kết luận 207 và các văn bản chỉ đạo, nâng cao hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng đồng bộ toàn quốc.

Ba là: Giám sát cạnh tranh thị trường trọng điểm; xác minh, điều tra, xử lý nghiêm vi phạm nổi cộm.

Bốn là: Tăng cường kiểm tra chuyên ngành đảm bảo cạnh tranh công bằng, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, củng cố kỷ cương thị trường trong kỷ nguyên số.

Năm là: Mở rộng hợp tác quốc tế nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật và vị thế Việt Nam.

Sáu là: Xây dựng đội ngũ công chức, đặc biệt điều tra viên, chuyên nghiệp và bản lĩnh.

Chủ tịch Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia Trịnh Anh Tuấn khẳng định đơn vị sẽ tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, đồng thời khắc phục những hạn chế, quyết tâm tạo đột phát trong năm 2026.

Thay mặt Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, Chủ tịch Trịnh Anh Tuấn đã tiếp thu các ý kiến chỉ đạo, đồng thời khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ với các đơn vị để phát huy những kết quả đã đạt được, quyết tâm tạo ra những bước đột phá mới trong năm 2026.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm.

Quang Đặng

Danh sách bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. các trường bắt buộc được đánh dấu (*)

Bình luận (*)

Tên (*)

Email (*)

Số điện thoại (*)